Araştırma Makalesi    |    Açık Erişim
Düzce İktisat Dergisi 2025, Clt. 6(2) 148-158

Türkiye’de Vergi Gelirlerinin Girişimciliğe Etkisi Üzerine Bir İnceleme

Musa ÖZTÜRK

ss. 148 - 158

Yayın Tarihi: Aralık 26, 2025  |   Görüntüleme Sayısı: 15/8   |   İndirilme Sayısı: 17/8


Özet

Bu çalışma, maliye politikası ile girişimcilik arasındaki ilişkiyi analiz etmekte; gelir vergisi, kurumlar vergisi ve merkezi yönetim gelirlerindeki değişimlerin açılan ve kapanan toplam şirket sayıları üzerindeki etkisini incelemektedir. 2011Q1–2025Q3 dönemine ait çeyreklik veriler kullanılarak gerçekleştirilen analizlerde Toda-Yamamoto (1995) ve Hacker-Hatemi-J (2006) Bootstrap nedensellik testlerinden yararlanılmıştır. Elde edilen bulgular, kurumlar vergisindeki değişimlerin kapanan şirket sayısının nedeni olduğunu; kapanan şirket sayısındaki değişimlerin de hem kurumlar vergisi hem de gelir vergisi değişimlerini etkilediğini göstermektedir. Bu çerçevede, politika yapıcıların özellikle kurumlar vergisi başta olmak üzere vergi politikalarını belirlerken açılan ve kapanan şirket sayılarını yakından ve eşgüdüm içinde izlemeleri önem arz etmektedir. Aksi hâlde, kurumlar vergisi artışı hedeflenirken şirket kapanışlarında yaşanabilecek bir yükselişin, orta vadede hem gelir vergisi hem de kurumlar vergisi tahsilatında kayıplara yol açabilecek şekilde istenmeyen bir örüntü oluşturması olasıdır.

Anahtar kelimeler: Maliye Politikası, Girişimcilik, Vergi Politikaları ve Firma Dinamikleri .


Bu makaleye nasıl atıf yapılır

APA 7th edition
OZTURK, M. (2025). Türkiye’de Vergi Gelirlerinin Girişimciliğe Etkisi Üzerine Bir İnceleme. Düzce İktisat Dergisi, 6(2), 148-158.

Harvard
OZTURK, M. (2025). Türkiye’de Vergi Gelirlerinin Girişimciliğe Etkisi Üzerine Bir İnceleme. Düzce İktisat Dergisi, 6(2), pp. 148-158.

Chicago 16th edition
OZTURK, Musa (2025). "Türkiye’de Vergi Gelirlerinin Girişimciliğe Etkisi Üzerine Bir İnceleme". Düzce İktisat Dergisi 6 (2):148-158.

Kaynakça

    Ağca, V. (2005). Girişimcilik, girişimcilik yaklaşımları ve girişimsel süreç: Kavramsal bir çerçeve. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 7(1), 149–168.

    Ağca, V., & Yörük, D. (2006). Bağımsız girişimcilik ve iç girişimcilik arasındaki farklar: Kavramsal bir çerçeve. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 8(2), 155–173.

    Akcigit, U. (2023). Creative Destruction and Economic Growth. In the Economics of Creative Destruction New Research on Themes from Aghion and Howitt, by Ufuk Akcigit and John Van Reenen, Harvard University Press.

    Akkaya, M. (1997). Vergi sorumlusunun vergi yargısı ve vergi idaresi karşısındaki konumu. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 46(1), 1–20. https://doi.org/10.1501/Hukfak_0000000660

    Aytaç, Ö. (2015). Girişimcilik: Sosyo-kültürel bir perspektif. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi(15), 139–160.

    Balaban, Ö., & Özdemir, Y. (2008). Girişimcilik eğitiminin girişimcilik eğilimi üzerindeki etkisi: Sakarya Üniversitesi İİBF örneği. Girişimcilik ve Kalkınma Dergisi, 3(2), 133–148.

    Çevik, Ş. (2003). Küreselleşen dünyada vergi politikası: Vergi politikasında dönüşüm ve küresel sorunlar. Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 11(3–4), 353–367.

    Demir, H. İ. (2018). Kültür, vergi kültürü ve vergi anlayışı. Bilge Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2(2), 99–111.

    Dickey, D. A., & Fuller, W. A. (1979). Distribution of the estimators for autoregressive time series with a unit root. Journal of the American Statistical Association, 74, 427–431.

    Doğan Özer, İ. (2020). Vergi kültürünün vergi gelirlerine etkisi: Türkiye ve Danimarka. İstanbul Aydın Üniversitesi Dergisi, 12(2), 175–188.

    Doğan, A., & Kabayel, M. (2016). Küresel vergi rekabeti ve vergi cennetleri üzerine değerlendirmeler. Liberal Düşünce Dergisi(81), 75–98.

    Granger, C. W. J. (1969). Investigating causal relations by econometric models and cross-spectral methods. Econometrica, 37, 424–438.

    Hacker, R. S., & Hatemi-J, A. (2006). Tests for causality between integrated variables based on asymptotic and bootstrap distributions: Theory and application. Applied Economics, 38(13), 1489–1500.

    Ibn-i Haldun. (2007). Mukaddime. Hazırlayan: Süleyman Uludağ, Dergâh Yayınları.

    Işık, N., & Kılınç, E. C. (2009). OECD ülkelerinde vergi yükü ve vergi türleri: Karşılaştırmalı bir analiz. KMU İİBF Dergisi, 11(17), 147–173.

    Kızılgöl, Ö., & İşgüden, B. (2008). Bandırma’nın girişimcilik potansiyelinin değerlendirilmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, 9(2), 257–279.

    Kitapçı, İ. (2019). Joseph Schumpeter’in Girişimcilik ve İnovasyon Anlayışı: Yaratıcı Yıkım Kavramı Ve Geçmişten Günümüze Yansımaları, Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi, 1(2), 54-74.

    Klein, M., & Linnemann, L. (2024). Tax shocks, firm entry, and productivity in the open economy. Journal of International Money and Finance, 149, 103203.

    Kneller, R., & McGowan, D. (2012). Tax policy and firm entry and exit dynamics: Evidence from OECD countries. University of Nottingham, School of Economics Discussion Papers, 12/01.

    Kocayılmaz, Ş., & İstemi, T. E. (2015). Türkiye’de vergi kaçakçılığı. ABMYO Dergisi, (39), 47–54.

    Mooij, R. A., & Nicodème, G. (2007). Corporate tax policy, entrepreneurship and incorporation in the EU. European Commission Directorate-General for Economic and Financial Affairs Economic Papers, No. 269.

    Phillips, P. C. B., & Perron, P. (1988). Testing for a unit root in time series regression. Biometrika, 75(2), 335–346.

    Sağlam, M., & Aytaç, D. (2015). Vergi mükelleflerinin vergi denetimi algıları: Çorum örneği. Sosyoekonomi, 23(25), 127–147.

    Sapollnik, I., & Swonder, D. (2025). Tax policy and business entry. Journal of Public Economics, 252, 105537.

    Schumpeter, J. A. (1934). The theory of economic development: An inquiry into profits, capital, credit, interest, and the business cycle. Piscataway, NJ: Transaction Publishers.

    Şahin, M. (2015). Girişimcilik bağlamında eğitimin sivilleşmesi ve girişimcilik örneği olarak STK’lar. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi(30), 121–132.

    Toda, H. Y., & Yamamoto, T. (1995). Statistical inference in vector autoregressions with possibly integrated processes. Journal of Econometrics, 66(1), 225–250.

    Uygun, M., Güner, E., & Mete, S. (2018). Girişimcilik eğitiminin gençlerin girişimcilik motivasyonlarının gelişimindeki rolü. Yönetim ve Ekonomi, 25(3), 879–894.

    Uygun, M., Mete, S., & Güner, E. (2012). Genç girişimci adayların girişimcilik eğilimi ve girişimcilik özellikleri arasındaki ilişkiler. Organizasyon ve Yönetim Bilimleri Dergisi, 4(2), 145–156.

    Yelkikalan, N., Akatay, A., Yıldırım, H. M., Karadeniz, Y., Köse, C., Koncagül, Ö., & Özer, E. (2010). Dünya ve Türkiye üniversitelerinde girişimcilik eğitimi: Karşılaştırmalı bir analiz. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 12(19), 51–59.